Προγεννητικός έλεγχος

Ο προγεννητικός έλεγχος που πραγματοποιείται στο ιατρείο μας περιλαμβάνει μια σειρά λεπτομερών, διαγνωστικών εξετάσεων που πραγματοποιούνται καθ’όλη τη διάρκεια της εγκυμοσύνης και σε μερικές περιπτώσεις πριν και μετά από αυτή.

Οι εξετάσεις αυτές έχουν σαν σκοπό τη διασφάλιση της ομαλούς υγείας της μητέρας και του μωρού κατα τη διάρκεια της εγκυμοσύνης.

Πρώτης επίσκεψη
Κατά την πρώτη επίσκεψη στο ιατρείο, ο γιατρός θα σας εξηγήσει λεπτομερώς το εξατομικευμένο σχέδιο παρακολούθησης της εγκυμοσύνης σας. Ένα σημαντικό μέρος της επίσκεψης είναι η λήψη ενός πλήρους ιστορικού για την εντόπιση οποιουδήποτε προβλήματος υγείας που μπορεί να επηρέασει ή να επηρεαστεί απο την εγκυμοσύνη.
Η λήψη ενός εκτενούς ιστορικού περιλαμβάνει τις καθημερινές συνήθειες τις γυναίκας, τη λήψη φαρμακευτικών ή άλλων σκευασμάτων, το προηγούμενο μαιευτικό και γυναικολογικό ιστορικό, όπως επίσης και τον έλεγχο του οικογενειακού ιστορικού. Σε κάθε επίσκεψη στο ιατρείο γίνεται μέτρηση του σωματικού βάρους και της αρτηριακής πίεσης.
Λόγω της μακροχρόνιας εμπειρίας του γιατρού στην αντιμετώπιση της κύησης υψηλού κινδύνου στη Μεγάλη Βρετανία, οι γυναίκες αυτές παρακολουθούνται στενά και με πάντα με βάση τις νεότερες, διεθνείς ιατρικές οδηγίες και έρευνες.

Προγεννητικός έλεγχος με εξετάσεις αίματος

  • Στην πρώτη επίσκεψη προγραμματίζεται αιματολογικός έλεγχος που περιλαμβάνει γενική αίματος, ομάδα αίματος και Rhesus, ηλεκτροφόρηση αιμοσφαιρίνης και τεστ δρεπανώσεως, γονιδιακό έλεγχο για κυστική ίνωση, μέτρηση σακχάρου αίματος, εξέταση για αντισώματα κατά της ερυθράς, κυτταρομεγαλοιού (CMV), τοξοπλάσματος, ηπατίτιδας Β (HBsAg), ηπατίτιδα C, ΗΙV, σύφιλης, γενική ούρων και καλλιέργεια κολπικού υγρού με έλεγχο και για την παρουσία στρεπτόκοκκου ομάδας Β. Η γενική αίματος και ούρων πραγματοποιούνται σε τακτά χρονικά διαστήματα και συνήθως σε μηνιαία βάση.
  • Σε γυναίκες χωρίς συγκεκριμένους παράγοντες κινδύνου πραγματοποιείται καμπύλη μέτρησης σακχάρου στην 28η εβδομάδα. Γυναίκες με ατομικό ιστορικό συνδρόμου πολυκυστικών ωοθηκών, προηγούμενο ιστορικό διαβήτη της κύησης ή οικογενειακό ιστορικό σακχαρώδους διαβήτη ελέγχουν την καμπύλη σακχάρου νωρίτερα και επαναλαμβανουν τη μέτρηση στις 28 εβδομάδες.

Προγεννητικός έλεγχος με υπερηχογράφημα

Κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης πραγματοποιείται μία συγκεκριμένη σειρά υπερηχογραφημάτων που έχουν σαν σκοπό την εξέταση της ομαλής ανάπτυξης και της υγείας του εμβρύου. Σε κάθε επίσκεψή σας στο ιατρείο κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης πραγματοποιείται υπερηχογραφικός έλεγχος.

  • Το πρώτο υπερηχογράφημα πραγματοποιείται συνήθως μεταξύ 6ης και 10ης εβδομάδας της εγκυμοσύνης. Σε αυτή την εξέταση παρατηρούμε την ύπαρξη καρδιακής λειτουργίας του εμβρύου και και ελέγχουμε την τοποθεσία της εμφύτευσης του εμβρύου ώστε να αποκλείσουμε την ύπαρξη μίας εξωμητρίου κύησης.
  • Το επόμενο σημαντικό υπερηχογράφημα πραγματοποιείται μεταξυ 11ης και 14ης εβδομάδας στο οποίο εκτός των άλλων γίνεται μέτρηση της αυχενικής διαφάνειας και εξεταση αίματος (PAPP-A) για τον προληπτικό έλεγχο παρουσίας συγκεκριμένων ανωμαλιών στον αριθμό των χρωμοσωμάτων.
  • Μεταξύ 18ης και 21ης εβδομάδας πραγματοποιείται το υπερηχογράφημα Β επιπέδου. Σε αυτό γίνεται έλεγχος της ανατομίας του εμβρύου για τον αποκλεισμό συγκεκριμένων (μα όχι όλων) παθήσεων και ελέγχεται η ακριβής σχέση του πλακούντα σε σχέση με τον τράχηλο της μήτρας. Σε αυτό το υπερηχογράφημα πραγματοποιείται επίσης μέτρηση της ροής αίματος στις μητριαίες αρτηρίες που μπορεί να δράσει προγνωστικά για τη συνέχεια της εγκυμοσύνης και την εμφάνιση πιθανής παθολογίας της κύησης.
  • Από την 24η εβδομάδα και σε τακτά διαστήματα 2-4 εβδομάδων πραγματοποιούνται υπερηχογραφήματα ανάπτυξης. Σε αυτά ο γιατρός ελέγχει τον ρυθμό ανάπτυξης με μετρήσεις της περιμέτρου της κεφαλής και της κοιλίας, του μήκους οστών όπως το μηριαίο, τον όγκο του αμνιακού υγρού και τη ροή του αίματος στα αγγεία που σχετίζονται με τον πλακούντα και το μωρό.

Μη επεμβατικός προγεννητικός έλεγχος

  • Κάθε άνθρωπος έχει στα κύτταρά του 23 ζεύγη χρωμοσωμάτων. Εάν για κάποιο χρωμόσωμα υπάρχουν τρία αντίγραφα αντί για δύο, τότε η συγκεκριμένη κατάσταση ονομάζεται τρισωμία του συγκεκριμένου χρωμοσώματος. Η πιο γνωστή τρισωμία αφορα το χρωμόσωμα 21 και οδηγεί στο σύνδρομο Down. Ακολουθούν σε συχνότητα διάγνωσης η τρισωμία 18 (σύνδρομο Edwards με συχνότητα 1 στα 5000) και 13 (σύνδρομο Patau με συχνότητα 1 στα 15000).
    Τα χρωμοσώματα Χ και Υ καθορίζουν το φύλο του εμβρύου. Η παρουσία δυο Χ χρωμοσωμάτων οδηγεί σε θηλυκού φύλου έμβρυο και η παρουσία ενός Χ και ενος Υ σε αρσενικού φύλου έμβρυο. Οι σημαντικότερες παθήσεις που σχετίζονται με τον αριθμό των φυλετικών χρωμοσωμάτων αφορούν στο σύνδρομο Turner (μονοσωμία Χ) και στο σύνδρομο Klinefelter (XXY).
  • Ο μη επεμβατικός προγεννητικός έλεγχος είναι μια ειδική εξέταση που πραγματοποιείται με σκοπό την ανίχνευση συνδρόμου Down και άλλων συνδρόμων που σχετίζονται με την ύπαρξη ενός επιπλέον χρωμοσωματος, που ονομάζονται τρισωμία 13 και 18. Με τον μη επεμβατικό προγεννητικό έλεγχο μπορούμε επίσης να αξιολογήσουμε το φύλο του εμβρύου και να ανιχνεύσουμε πιθανές παθήσεις που έχουν σχέση με τον αριθμό των χρωμοσωμάτων Χ και Υ, των λεγόμενων φυλετικών χρωμοσωμάτων. O έλεγχος αυτός επικεντρώνει σε αυτές τις παθήσεις και δεν μπορεί να διαγνώσει ή να αποκλείσει τις υπόλοιπες παθήσεις του εμβρύου.
  • Ο μη επεμβατικός προγεννητικός έλεγχος έχει σημαντικά πλεονεκτήματα. Συγκεκριμένα, έχει καταγεγραμμένη επιτυχία στην ανίχνευση των τρισωμιων 21,18 και 13 πάνω από 99%. Επιπλέον, έχει τη δυνατότητα να ελέγξει και τις δίδυμες κυήσεις για τα σύνδρομα Down, Edwards και Patau (αλλα όχι για τις παθήσεις που σχετίζονται με τα φυλετικά χρωμοσώματα Χ και Υ) είτε αυτές προέρχονται από φυσική σύλληψη είτε από υποβοηθούμενη αναπαραγωγή.
    Λόγω της αυξημένης ακρίβειας σε σχέση με τον παραδοσιακό έλεγχο μπορεί να μειώσει την ανάγκη για πραγματοποίηση επεμβατικών πράξεων όπως η αμνιοπαρακέντηση και η βιοψία χοριακών λαχνών.
  • Ο μη επεμβατικός προγεννητικός έλεγχος πραγματοποιείται εύκολα μετά τη 10η εβδομάδα της κύησης με μία απλή εξέταση αίματος της γυναίκας. Τα αποτελέσματα του ελέγχου είναι συνήθως διαθέσιμα εντός μίας εβδομάδας.

Επεμβατικός προγεννητικός έλεγχος

Στις περιπτώσεις που o υπερηχογραφικός έλεγχος και το PAPP-A ή ο μη επεμβατικός προγεννητικός έλεγχος δείξουν αυξημένο κίνδυνο χρωμοσωμικής ανωμαλίας τότε πραγματοποιείται επεμβατικός έλεγχος είτε με αμνιοπαρακέντηση είτε με λήψη χοριακών λαχνών (CVS- Chorionic Villous Sampling). Με τον επεμβατικό έλεγχο μπορούμε να διαγνώσουμε και την παρουσία γονιδιακών νοσημάτων, όπως η κυστική ίνωση και η μεσογειακή αναιμία.

Κατά τη διαδικασία του CVS λαμβάνουμε μια μικρή βιοψία από το τοιχώματα του πλακούντα, διότι ο πλακούντας και το έμβρυο μοιράζονται κοινό γενετικό υλικό. Η εξέταση πραγματοποιείται μεταξυ 11ης και 14ης εβδομάδας κύησης. Το CVS πραγματοποιείται με μια πολύ λεπτή βελόνα που εισέρχεται στο δέρμα της κοιλιάς της γυναίκας με ταυτόχρονο έλεγχο με υπερηχογράφημα. Από τη βιοψία πραγματοποιείται χρωμοσωμικός και κατά περίπτωση γονιδιακός έλεγχος. Η λήψη χοριακών λαχνών διαρκεί περίπου 10 λεπτά και σχετίζεται με μία μικρή αύξηση του κινδύνου αποβολής της τάξης του 1%. Η αμνιοπαρακέντηση πραγματοποιείται μετά τη 16η εβδομάδα.

Η εξέταση περιλαμβάνει τη λήψη μικρής ποσότητας αμνιακού υγρού με τη χρήση λεπτής βελόνας που εισάγεται στο δέρμα της κοιλίας υπό συνεχή υπερηχογραφικό έλεγχο. Και αυτη η εξέταση διαρκεί περίπου 10 λεπτα σχετίζεται με μία μικρή αύξηση του κινδύνου αποβολής της τάξης του 0.5-1%.

Περισσότερα Άρθρα